Jouw mond. Wanneer jij begint te zingen, schuift de hele wereld zich als een telescoop in elkaar en wordt jouw mond, de tunnel die ons pardoes in de rivier werpt van de tranen die jij hebt geweend; een rivier ‘that’s deeper and wider/than I’ll ever swim’, zoals je haar zelf hebt omschreven in een van je treurigste liedjes. Tranen van een onmogelijk verlangen: je zou helemaal van Boulder naar Birmingham willen lopen om het gezicht van de zielsvriend weer te kunnen zien die uit je leven werd weggerukt. Tranen van onmacht: elke nacht word je geplaagd door zoete dromen over de man die je maar niet kunt vergeten en die het je onmogelijk maakt een nieuw leven te beginnen. Tranen van ingetogen ontreddering: alsjeblieft, zo vraag je de man aan wiens zijde je door een diep dal kruipt, hou me vast tot ik mezelf weer onder controle heb. Tranen van bitterzoete genoegdoening: net goed, nu ondervindt de man die zijn beloften schaamteloos heeft geschonden zelf ook eens hoe het voelt om bedrogen te worden! Tranen van dappere maar vergeefse pogingen om je herinneringen kwijt te raken: je bent naar een
ten cent town gereisd om de bloemetjes buiten te zetten en zo je hartenpijn af te leggen, maar daar blijkt het heel gemakkelijker om het hart van een dorstige vrouw te vullen dan het spookbeeld te vermoorden van een fluim van een vent. Tranen van tergend zelfbedrog: als je wilt, kun je zó bij hem weg, en dan heus niet kruipend maar met fier opgeheven hoofd. Tranen van grootdoenerij: je draagt nog steeds een portret van hem bij je maar als ze je vragen wie dat toch is op die foto, zeg je zo nonchalant mogelijk, ‘O, gewoon, een kennis van vroeger.’ Tranen van geamputeerde herinneringen: je weet niet meer of jullie, toen het echt allemaal voorbij was, eigenlijk wel afscheid van elkaar hebben genomen.
Het komt allemaal neer op die zes zielsnijdende woorden uit het mooiste duet van de popmuziek:
Love hurts
Love scars
Love wounds
De pijn van de liefde, de pijn van het leven: het is de ziel van je muziek, die als een draaikolk alle andere emoties naar zich toe trekt en opslokt. Vandaar dat er geen opklaringen op komst zijn maar donkere wolken zich samenpakken wanneer jij je een liedje van Bruce Springsteen toeëeigent over iemand die, gepokt en gemazeld in de liefde, in de startblokken staat voor een nieuw liefdesavontuur. Vandaar dat Julie Millers geruststellende blik op een hiernamaals waarin alle tranen voorgoed gedroogd zullen zijn, bij jou verandert in het huiveringwekkende vooruitzicht op een voorgeborchte vol dolende zielen. En vandaar ook dat een goed-gevoelliedje bij uitstek als ‘Love Is’, waarin zelfs de steelgitaar straalt als een prille, zonnige zondagsochtend, vlak voor het einde ineens een gapende wond wordt door de zachte, woordloze kreuntjes die eenzaam en hulpeloos uit jouw keel omhoog beginnen te kruipen en weer terugvallen in het bodemloze verdriet waar ze vandaan komen.
Emmylou Harris [fragment]
uit:
Acht dagen in de week : brieven aan pophelden - Maarten Steenmeijer

____