donderdag 9 oktober 2008

We noemen het de betonpil

Op uitnodiging van het Hoge Commissariaat voor de Vluchtelingen in Genève was ik in april 1984 naar Addis Abeba gevlogen om van daaruit de vluchtelingenproblematiek in het grensgebied met Soedan te beschrijven. Met een tiental andere journalisten hadden wij een week door het land getrokken en dus kenden we elkaar al een beetje. Ik zat in de speciaal voor ons door de Ethiopische regering beschikbaar gestelde DC-3 op van die parachutistenbanken tussen de correspondentie van The New York Times en Rosemary Righter van The Sunday Times te praten over de hitte toen ik ineens pijn in mijn buik kreeg. Binnen een minuut wist ik dat ik een niet te stuiten aanval van diarree zou krijgen en vroeg naar de wc. We waren net opgestegen, dus ik moest even wachten. Een Pakistaanse geluidsman van VIZ-News begon in een handig voor de gelegenheid uit een PIA-toestel meegenomen kotszakje te spugen, terwijl ik mij naar de deur spoedde achter in het oude toestel. Op de plaats van de wc stonden bezems en zakken met parachutes. Iemand kwam met een emmer aanzetten. Het was kiezen tussen ter plekke gaan zitten of mijn enige broek bevlekken. Op een halve meter van Rosemary en Judith heb ik toen op die emmer gezeten. Bang om om te vallen, met mijn ene hand mijn geslacht bedekkend, met mijn andere de emmer vasthoudend terwijl mijn ellende in een vulkanische uitbarsting mijn lijf verliet. Wat moet je doen? Rosemary gaf me een Kleenex. Engelse vrouwen zijn even praktisch als hun mannelijke soortgenoten. Vandaar dat het bijna altijd Engelsen zijn die in hun eentje om de wereld zeilen of onbeklimbaar geachte bergen bestijgen. Wat moest ik met de emmer? Geen plek om hem om te spoelen, geen hoek om hem discreet weg te zetten. De stank vulde de DC-3. Gemengd met die van de Pakistaanse luchtziekte moet het voor mijn collega’s geen plezier zijn geweest.
Ik ging weer op het bankje zitten. Rood van ingehouden woede en schaamte. Rosemary gaf mij een kwart van een pil van het formaat van een valium.’ Als je dit neemt dan hoef je vier dagen niet meer. We noemen het de betonpil. De Amerikaanse soldaten in Vietnam hadden ze bij zich. Als je er twee neemt ben je dood.’ Long live Brittannia. Ik kon een week niet meer, kreeg verschrikkelijke krampen, maar vernederingen werden mij deze reis verder bespaard.

Freud, koeievlaaien en de ongemakken van reizen [fragment]
uit: Driemaal modaal en nog wanhopig : verhalen - Mark Blaisse

____