Denk vervolgens aan de burgers. De kandidaten handelen uit eigenbelang. Het gaat ze om macht, geld of de bevrediging van hun idealisme. Bovendien trekken ze alle registers van de retorica open; ze spelen op de angst, frustratie, geldzucht, kortom op de sentimenten van de kiezers.
De kiezers zijn niet veel beter. Ze laten zich leiden door hun individuele, verre van democratische, veeleer anarchistische, op eigenbelang gerichte opvattingen. Bovendien laten ze zich door hun emoties meeslepen. Ze zijn gevoelig voor demagogie en alle soorten provocatie. Een onvoorzien of gemanipuleerd feit, bijvoorbeeld een schandaal kort voor de verkiezingen, kan de toekomst van het land bepalen. Wie neemt er bovendien nog kennis van de partijprogramma’s, behalve vakidioten?
De burgers die wel stemmen uit democratisch eergevoel, worden door de overigen voor sullen uitgemaakt. Sterker nog: deze scherpslijpers kunnen zelfs een gevaar voor de democratie vormen. Degenen die de democratie willen rationaliseren, die de kiezer voordat deze gaat stemmen een intelligentietest willen voorleggen, sturen aan op een dictatuur van het intellect. Als wij voor de verkiezingen de doopceel van de kandidaten zouden lichten, als wij de burgers een examen zouden afnemen over hun kennis van de politiek, zouden wij belanden in een georganiseerde democratie, model voormalig Oostblok, waar de ware verkiezingen plaatsvinden vóór de verkiezingen.
De gekte pleit dus niet tegen de democratie, integendeel. Democratie bestaat bij de gratie van idiotie. Streven naar volledige redelijkheid leidt tot antidemocratische maatregelen. De democratie slaagt alleen in de mislukking, in de vergeefse pogingen een zuivere democratie te zijn. Maar dit werkt alleen ongezien. Daarom doen wij alsof de verkiezingen het toppunt van democratie zijn.
Democratie is een fictie. In de werkelijkheid bestaan er alleen asociale idioten. Maar zonder de fictie van de democratie zou de feitelijke democratie nooit kunnen bestaan. De schijn van democratie is de democratie.
Domheid heerst daar waar iedereen werkelijk gaat geloven dat democratie bestaat en dat verkiezingen haar hoogtepunt vormen.
De verkiezingsgekte [fragment]
uit: De encyclopedie van de domheid - Matthijs van Boxsel
____
