En dat is ook het probleem, want al snel ga je te modern denken. Hedendaagse legers kennen eenheid van tenue: alle soldaten dragen hetzelfde uniform. Het is verleidelijk te denken dat dit in de legioenen ook zo was. Dat komt overigens niet uitsluitend door het moderne voorbeeld, maar ook doordat mensen eeuwenlang alleen bij passiespelen – toneelstukken over Jezus’ laatste dagen – zagen hoe een Romeinse soldaat eruit zag, en de kostuummakers vaak hetzelfde patroon gebruiken om verschillende acteurs te kleden.
Ook in de stripverhalen van Asterix zijn alle legionairs voorzien van hetzelfde harnas, dat bestaat uit enkele op maat vervaardigde metaalkleurige platen. Sinds de Renaissance worden die loricasegmentata genoemd. Maar er waren meer soorten uitrusting. Zo waren er bijvoorbeeld altijd soldaten die een pantserhemd droegen, een lorica hamata, vervaardigd uit duizenden piepkleine metalen ringetjes. Een lorica squamata was gemaakt van kleine plaatjes die doen denken aan vissenschubben. Wie een bezoek brengt aan het nieuwe museum van Xanten, kan daar voor zichzelf vaststellen dat de soldaten die leefden in een in 70 n. Chr. plotseling ontruimde basis alle drie soorten harnas droegen: ze hangen in dezelfde vitrine gebroederlijk naast elkaar. Uit afbeeldingen, zoals de befaamde reliëfs uit Mainz, kan bovendien worden afgeleid dat althans sommige soldaten géén lorica droegen, maar een zware tuniek. Eenheid van tenue is nooit een kenmerk geweest van de Romeinse strijdkrachten.
De uitrustingstukken hadden trouwens ook verschillende kleuren. Dat is tegenwoordig moeilijk te zien, omdat brons donker wordt en ijzer gaat roesten.
Alle legionairs droegen een lorica segmentata [fragment]
uit: Spijkers op laag water : vijftig misverstanden over de Oudheid - Jona Lendering
____
