Twee conclusies uit het rapport sprongen naar voren.
De meeste kranten kozen voor de hoeveelheid mensen in de rij: ’72.000 mensen wachten op geestelijke zorg’, meldden onder meer NRC Handelsblad en Het Parool. De Volkskrant, die het bericht als eerste bracht, koos voor de wachttijd en opende met ‘Psychische hulp pas na negen maanden’.
Het lijkt inderdaad wel, 72.000 die staan te wachten.
Daar staat tegenover dat er 14.400.000 mensen in Nederland zijn die een beroep zouden kunnen doen op de zorg: als we vandaag met een schone lei beginnen en 1 op 200 mensen vindt acuut dat het zo niet langer kan (en dat is, als ik die andere 199 bekijk, niet eens zo’n slechte schatting), dan wachten er direct al precies 72.000 mensen. Ook al worden die allemaal meteen morgen geholpen, er is op elk ‘peilmoment’ een wachtlijst van 72.000 mensen.
Het aantal wachtenden zegt dus niet zoveel over de ernst van het wachtprobleem. Als er ook 72.000 hulpverleners zijn, is er niets aan de hand. Cijfers over de capaciteit in de zorg geeft het rapport echter niet.
Het werkelijke probleem zit, zoals de Volkskrant onderkent, in de wachttijd, ‘Psychische hulp pas na negen maanden’.
Maar die wachttijd hebben de onderzoekers helemaal niet gemeten. Ze hebben op een bepaald ‘peilmoment’ (1 januari 2001) geteld hoeveel mensen op de wachtlijsten staan, en gekeken hoe lang die daar al op staan. Dan blijkt de gemiddelde wachttijd voor jongeren op hulp (van aanmelding tot eerste behandelcontract) inderdaad negen maanden te zijn.
Stel u gaat naar het postkantoor, er staat een rij van tien mensen en u vraagt hoe lang iedereen al wacht. De voorste wacht tien minuten, de tweede negen, de derde acht enzovoort tot de laatste, die een minuut wacht. De gemiddelde wachttijd is dan 5,5 minuten, maar u zult toch echt 11 minuten moeten wachten. De verwachte wachttijd is het dubbele van de gemiddelde wachttijd op een bepaald moment.
Negen maanden wachten, gemiddeld [fragment]
uit: Echte mannen willen niet naar Mars : rafelranden van de wetenschap - Hans van Maanen
____
