zaterdag 4 september 2010

Het wegnemen van de vrouwelijke subjectiviteit

Ook op een theoretisch niveau ziet Freud de vrouw als het andere: degene die buiten de bestaande categorieën en uitgangspunten van het vertoog staat. Anderzijds staat zij er niet buiten op een duidelijke, zelfstandige manier. Dat wil zeggen, er is maar één theoretisch kader opgezet door Freud, er is maar één stel ideeën waartoe het mannelijke en het vrouwelijke worden herleid en in termen waarvan ze worden geanalyseerd. Op die manier wordt het vrouwelijke gezien, niet alleen als te reduceren tot mannelijke categorieën, maar ook, en hierin ligt Irigaray’s grootste bezwaar, als te vergelijken in negatieve zin met het mannelijke. Ik zal hier enkele voorbeelden van geven.
Een voorbeeld van het wegnemen door Freud van de vrouwelijke subjectiviteit is dat eigenschappen die hij toebedeelt aan de vrouw in feite eigenschappen zijn die vanuit mannelijke verhoudingen ten opzichte van vrouwen worden beschreven. De vrouw wordt bijvoorbeeld geanalyseerd in haar rol als minnares en moeder, functionerend zoals Irigaray zegt in de mannelijke seksuele economie. Maar wordt een vrouw zo op de juiste wijze gezien? Waarom zou zij zo beschreven moeten worden? Misschien is een vrouw zichzelf en niet alleen in haar relatie tot de man.

Luce Irigaray : het denken van differentie - L.D. Derksen [fragment]
uit: Moderne Franse filosofen : Foucault, Ricoeur, Irigaray, Baudrillard, Levinas, Derrida, Lyotard en Kristeva - Theo de Boer e.a.


____